hr award color

logo uswps nazwa 3

Nauka i badania

Wolność, sprawiedliwość, patriotyzm, braterstwo, solidarność i tolerancja – między innymi te fundamentalne wartości i pojęcia poznają uczniowie z lektur szkolnych. Czy niezmienny od lat kanon literatury przedstawia je w sposób atrakcyjny dla młodych i zrozumiały w odniesieniu do rzeczywistości, w której żyją? Wyjaśnia dr Karol Jachymek, kulturoznawca ze School of Ideas.

Kim jest dzisiejszy uczeń?

Najpewniej posiada smartphone’a – okno na świat. Za jego pomocą komunikuje się z przyjaciółmi. Ma konto na Facebooku. Korzysta ze Snapchata, Instagrama i innych aplikacji mobilnych. Gra w Pokémon Go. Słucha muzyki na Spotify i SoundCloud. Robi tysiące selfie. Tworzy memy. Pisze i czyta blogi. Ogląda filmiki na YouTube’ie, a nawet je nagrywa, inspirując się najpopularniejszymi vlogerami. Ma natychmiastowy dostęp do wiedzy m.in. dzięki Wikipedii i dwudziestoczterogodzinnemu podłączeniu do sieci.

Książek nie czyta w ogóle ok. 5 proc. uczniów podstawówek. W gimnazjach ten odsetek wzrasta już do 14 proc. (raport Instytut Badań Edukacyjnych). Lektury szkolne uczniowie poznają często jedynie poprzez streszczenia, ewentualnie czytając fragmenty. Podobnie jak ich rówieśnicy we Francji czy Argentynie wybierają najczęściej fantastykę, w której bohaterami są osoby w ich wieku. Prawie 20 proc. uczniów klasy szóstych i 15 proc. gimnazjalistów przeczytało przynajmniej jedną książkę autorstwa J.K. Rowling.

Edukacja kulturalna – czyli jaka?

W rozwoju kulturalnym ucznia ważną, o ile nie najważniejszą rolę odgrywają nie tylko lekcje wiedzy o kulturze, historii, wiedzy o społeczeństwie, ale przede wszystkim języka polskiego. To właśnie w trakcie wielu lat nauki tego przedmiotu młodzież przyswaja fundamenty swojej świadomości kulturalnej, zapoznając się z kanonem lektur szkolnych.

W szkole brakuje książek, które odwołują się do współczesnego świata. W jaki sposób w natłoku przekazów nie dłuższych niż 140 znaków na Twitterze czy 10 sekund materiału wideo na Snapchacie młody człowiek ma skupić uwagę nad wartościami wyrażonymi w formie trzynastozgłoskowca? Jeśli zajrzymy do podstawy programowej, to zobaczymy, że pośród lektur, które w całości lub w części powinni przeczytać uczniowie gimnazjum i liceum, zasugerowane zostały m.in. „Dziady” i „Pan Tadeusz” Adama Mickiewicza, „Kordian” Juliusza Słowackiego czy wiersze Jana Kochanowskiego, Kamila Krzysztofa Baczyńskiego bądź Czesława Miłosza. Na liście tej znajdują się również „Pamiętniki” Jana Chryzostoma Paska, „Kamienie na szaniec” Aleksandra Kamińskiego, „Dywizjon 303” Arkadego Fiedlera, wybrana powieść Henryka Sienkiewicz i Stefana Żeromskiego, a także nowela Bolesława Prusa lub Elizy Orzeszkowej. Owszem, znajomość tych utworów, by sięgnąć tylko po przykład polskiego romantyzmu, jest kwestią niezmiernie ważną, bo przecież nieustannie definiują one naszą narodową tożsamość. Wspierają proces tworzenia wspólnoty, ilustrują jednakowy obraz przeszłości i tradycji, budują poczucie więzi, kształtują pożądane postawy obywatelskie.

Taki wybór tekstów bardzo często jest jednak nieatrakcyjny dla dzisiejszej młodzieży, która żyje w zupełnie odmiennym rytmie niż ten, jakiego wymagałby od niej obecny kanon lektur. Konieczność świadomego funkcjonowania w medialnej rzeczywistości, kompetencje związane z szybkim przetwarzania informacji, umiejętność jednoczesnego przyswajania wielu komunikatów i ich krytycznej analizy – tego dopomina się od młodych ludzi współczesne życie codzienne

Lista lektur a rzeczywistość nastolatka

Kanoniczność systemu edukacji jest potrzebna w procesie nauki, ponieważ wprowadza ustandaryzowany wybór łatwych do przywołania przykładów, które mają istotne znaczenie i budują trwałe, wspólne dla danej grupy fundamenty wiedzy o świecie. Aleida Assmann, niemiecka kulturoznawczyni zajmująca się m.in. problematyką pamięci, w tekście „Kanon i archiwum” zauważyła jednak, że dla kanonu charakterystyczne są trzy elementy: selekcja, wartość i trwanie. Wyselekcjonowanym według nadrzędnie ustalonych kryteriów tekstom, dziełom sztuki, bohaterom, miejscom, mitom czy historiom, przypisuje się wysoką wartość, aby mogły trwać w danej rzeczywistości społeczno-kulturowej, w niezmiennej przez wiele lat formie, oraz budować pożądane normy, postawy i przekonania.

Proces edukowania o kulturze nie powinien polegać na przekazywaniu usankcjonowanych rozwiązań, ale na wykształcaniu w młodych ludziach przydatnych dzisiaj umiejętności i kompetencji, które ułatwiłyby im świadome i pomyślne funkcjonowanie w otaczającym ich świecie. Dlatego kanon lektur szkolnych należy poddawać nieustannej negocjacji oraz krytyce. Zastanawiać się, jaką siłę oddziaływania mają wybrane lektury? Jakie przekazują wartości i czy są one w dalszym ciągu aktualne?

Kanon trzeba również ciągle uzupełniać i przeformułowywać. Nie należy rezygnować z dzieł dawnych mistrzów, ponieważ są one istotne dla budowania kulturowej i narodowej tożsamości, ale warto wpisywać je w sieci wzajemnych połączeń i relacji, śmiało sięgać po popularne, korespondujące z nimi przykłady, odwoływać się do języka, zainteresowań i życia codziennego dzisiejszej młodzieży.

Młodzi ludzie powinni mieć także wybór i możliwość dodawania do listy omawianych w czasie roku szkolnego utworów tych pozycji, które ich rzeczywiście interesują, nawet jeśli wzbudzałyby sprzeciw literaturoznawców. Dzięki dyskusji na temat wybranych przez siebie książek uczniowie mogliby zdobyć umiejętność świadomej, krytycznej lektury, ale też, rozmawiając o własnych fascynacjach, niepokojach i pragnieniach, wspólnie poznawać te potrzebne obecnie postawy i wartości, którymi powinni kierować się w życiu.

Można spróbować zilustrować treść dzieł Adama Mickiewicza przy pomocy Snapchata, wspólnie sfilmować fragmenty powieści Henryka Sienkiewicza za pomocą smartphone’ów i umieścić je na YouTube’ie. Stworzyć sześciosekundową animację poklatkową przedstawiającą wybraną bajkę Ignacego Krasickiego i opublikować ją na stronie Vine’a.

dr Karol Jachymek

Nowe media w nauczaniu

W analizie tekstów dawnych mistrzów warto zdecydować się na polemikę. Należy pozwolić młodzieży je uwspółcześniać, dopisywać do nich dalsze ciągi, szukać wzajemnych korespondencji i podobieństw do współczesnego świata. Uczyć na podstawie tych tekstów kultury wrażliwości, uważności i otwierania się na głosy innych, stosowania nowych narzędzi komunikacji i nie powielania bezrefleksyjnie utrwalonych schematów.

Można spróbować zilustrować treść dzieł Adama Mickiewicza przy pomocy Snapchata, wspólnie sfilmować fragmenty powieści Henryka Sienkiewicza za pomocą smartphone’ów i umieścić je na YouTube’ie. Stworzyć sześciosekundową animację poklatkową przedstawiającą wybraną bajkę Ignacego Krasickiego i opublikować ją na stronie Vine’a. Podczas dyskusji o poezji uczniowie mogą nauczyć się budować chmury tagów i mapy myśli, używając do tego licznych, darmowych programów dostępnych w internecie. Z kolei dla lepszego przyswojenia biografii twórców czy literackich patronów szkoły młodzież mogłaby projektować wystawy, posiłkując się aplikacjami wykorzystującymi rzeczywistość rozszerzoną (np. Aurasma), a także prosić o komentowanie lektur przy użyciu autorskich memów, GIF-ów czy innych form (audio)wizualnych.

Każde z tych działań umożliwi zarówno lepsze zrozumienie analizowanych utworów, jak i wzbogaci młodych ludzi o tak potrzebne dzisiaj kompetencje medialne. W ten sposób z pozoru anachroniczna tradycja literacka, po zrzuceniu jej z piedestału, staje się nie tylko bliska, ale także funkcjonalna, potrzebna i ciągle żywa. W Polsce można oczywiście wskazać przykłady szkół, w których nauczyciele-liderzy starają się podążać za zainteresowaniami swoich uczniów, wsłuchując się w rytm ich rzeczywistości. Istnieją także różne programy czy szkolenia, skierowane do dydaktyków, w czasie których mogą rozwinąć chociażby kompetencje medialne. Wciąż jednak brak precyzyjnych rozwiązań systemowych, mimo modyfikacji, jakie nastąpiły m.in. w ustnej maturze z języka polskiego, które rozpropagowałyby ten rodzaj myślenia o nauczaniu. To szczególnie paląca potrzeba w obliczu zbliżających się zmian programowych w szkolnictwie.

Nie tyle zmiana samego kanonu, ale metody jego poznawania mogą wpłynąć na większe zainteresowanie uczniów. Młodzi Werterzy, którzy funkcjonują w cyfrowej rzeczywistości, przecież w dalszym ciągu najpewniej borykają się z podobnymi zmartwieniami, co bohaterowie lektur omawianych w szkole.

258 karol jachymek

O autorze

dr Karol Jachymek – kulturoznawca, wykładowca School of Ideas Uniwersytetu SWPS, nowoczesnego kierunku poświęconego projektowaniu innowacji. Zajmuje się historią kultury, codzienności i kinematografii polskiej (w szczególności polskim kinem popularnym i kinem okresu PRL-u), zagadnieniem filmu jako świadectwa historycznego oraz problematyką ciała, płci i seksualności. Interesuje się nowymi perspektywami w prowadzeniu badań historycznych, wykorzystywaniem materiałów (audio)wizualnych jako świadectw historycznych, wpływem filmu na pamięć indywidualną i zbiorową, a także wszelkimi przejawami kultury popularnej.

Blog popularnonaukowy

Blog popularnonaukowy 14-09-2017

Toksyny niszczą nawet najlepsze organizacje

Brak zaangażowania w pracę to jeden z poważniejszych problemów z jakim mierzą się organizacje. Niedługo każda firma będzie rywalizować o pracownika i będzie musiała zapewnić mu dobrą atmosferę i podtrzymywać...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 12-09-2017

Lider zorientowany na ludzi

„Menedżer musi być skuteczny w wymiarze ekonomicznym i społecznym. Osiągać wyniki i budować społeczność, w której wszyscy działają w oparciu o wartości”. O humanistycznym wymiarze roli lidera w organizacji mówi...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 05-09-2017

Lifestyle znaczy strategia na życie

Styl życia stał się strategią życiową i ramą dla wyborów konsumenckich. Nie wystarczy już jedynie żyć. Trzeba demonstrować jakość tego życia w postaci autowizerunków i oznak przynależności - wyjaśnia prof. dr hab...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 23-08-2017

Co oznacza Brexit dla seniorów z Polski?

Czy wymagający opieki seniorzy będą mogli dołączyć do swoich rodzin mieszkających w Wielkiej Brytanii? Na co mogą liczyć dziadkowie odwiedzający wnuki w ich angielskich domach? Zmiany dotyczące sprowadzania do Wielkiej...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 18-08-2017

Seksualność w pętli czasu

Seksualność to najbardziej delikatna sfera ludzkiego rozwoju. I chociaż kryje wiele tajemnic, jedno jest pewne - człowiek jest istotą seksualną przez całe swoje życie. Od momentu poczęcia do późnej starości - wyjaśnia dr Dorota Kalka, psychoseksuolog z...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 11-08-2017

Emocje dają życie

Dzięki nim potrafimy się bronić, cieszyć, kochać, mieć poczucie bezpieczeństwa. Pomagają przetrwać i znaleźć sens - tak o emocjach mówi prof. dr hab. Dariusz Doliński, psycholog z Uniwersytetu SWPS. Wywiad został...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 27-07-2017

Czy brak snu może zabić?

11 dni i 24 minuty – tyle wynosi najdłuższy udokumentowany okres bez snu. Rekordu należącego do Randy’ego Gardnera jak dotychczas nikt nie pobił, choć wielu nieświadomie próbuje – notorycznie rezygnując...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 11-07-2017

Wakacje a prawa zwierząt

Kiedy temperatury powietrza są coraz wyższe, pozostawienie psa w samochodzie już po kilkunastu minutach może skończyć się dla niego tragicznie. W okresie letnim podobnych przypadków jest niestety więcej. Jak reguluje...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 10-07-2017

Wyrwani ze snu

Oddanie nerki to moment, który jak każda ważna życiowa zmiana może skierować nas w dwie alternatywne strony: utrudnić lub ułatwić nasz naturalny rozwój psychospołeczny. O tym ważnym momencie psychologicznym z...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 05-07-2017

Dotknięci efektem „E”

Jak władza zmienia szefów i podwładnych? W jaki sposób miejsce w hierarchii służbowej wpływa na kreatywność? O decyzyjności, zarządzaniu i ich oddziaływaniu na pełnienie ról społecznych w organizacji mówi dr...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 22-06-2017

Rozwój nowych technologii a ochrona danych osobowych

Obowiązujące przepisy nie przystają do obecnego stanu nowych technologii, które w coraz szybszym tempie generują luki w systemach ochrony danych firm. Przedsiębiorcy mierzą się z zagrożeniami wynikającymi z korzystania z...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 19-06-2017

Przyszłość indywidualnych relacji z klientem

Codziennie pozostawiamy za sobą cyfrowe ślady w rzeczywistości fizycznej czy wirtualnej. Nasze listy znajomych, historia aktywności w mediach społecznościowych, ciasteczka (HTTP cookies), które przechowuje przeglądarka naszego komputera czy dane geolokalizacyjne...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 12-06-2017

Wyśniona baśń iPhona

Jest z nami już 10 lat. Nie - telefon, nie - narzędzie, ale styl życia. iPhone stał się substytutem religijności i celem samym w sobie. Badania pokazują, że korzystanie z...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 06-06-2017

Chodzi o to, aby język giętki...

Staranne pisanie, ważenie każdego słowa to dziś rzadkość. Potoczna polszczyzna jest uboga, prymitywna składniowo, często też wulgarna. Jednak wbrew dość powszechnym opiniom, średni poziom sprawności językowej Polaków ciągle się podnosi...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 01-06-2017

Robot nauczy programowania i pomoże zrozumieć emocje

Kiedy leciałem na Ziemię, niefortunnie zderzyłem się z asteroidą. Części statku rozpadły się po całym świecie, a dzieci pomagają mi je odnaleźć - tak twórcy Photona przybliżają dzieciom jego historię...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 30-05-2017

Co nas napędza? Gdy ciekawość jest emocją

Co nas napędza? Co sprawia, że działamy mimo obaw i wątpliwości? Z czego wynika nasza nieustanna chęć eksperymentowania? Dlaczego poszukujemy nowych rozwiązań, choć przecież moglibyśmy poprzestać na starych, sprawdzonych schematach?...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 30-05-2017

Idea nie zawsze jest utopią

Na dłuższą metę liczy się przede wszystkim odpowiedzialność za przyszłość świata oparta na zrozumieniu, że szanse mamy tylko wtedy, kiedy zaczniemy myśleć holistycznie, czyli z uwzględnieniem możliwości naszej planety i...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 29-05-2017

Fenomen przedsiębiorczości pokolenia sieci

Co decyduje o tym, że pewne osoby dostrzegają szanse w swoim otoczeniu, a inne nie? Dlaczego niektórzy rozpoznają okazje na biznes, inni zaś, obok tych samych okazji przechodzą obojętnie? Jednym...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 22-05-2017

Logo - to tylko wierzchołek góry lodowej

Nadgryzione jabłko, syrena na zielonym tle czy złote łuki. Przywykliśmy, że charakterystyczne elementy wizualnie identyfikują większość znanych nam produktów czy usług. Jak zmieniała się rola kompozycji i estetyki znaków w...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 17-05-2017

Umysł otwarty czy zamknięty?

O modelu „closed and open minds” i jego zastosowaniach w wyjaśnianiu relacji społecznych i biznesowych opowiada Jacek Santorski. Tekst jest fragmentem artykułu, który był publikowany w magazynie Coaching 5/2016 (38)...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 11-05-2017

Prawo dla przyszłych startupowców

Jak pokazują statystyki upada 9 na 10 start-upów. Oprócz rozsądku oraz solidnego przygotowania ekonomicznego, do rozpoczęcia działalności biznesowej niezbędna jest znajomość podstaw prawa handlowego, cywilnego, a nawet autorskiego. Mimo iż...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 10-05-2017

Czy kariera przedsiębiorcy jest dla ciebie?

Asertywność, pewność siebie i zdolność do rywalizacji - tymi cechami najczęściej określane są osoby postrzegane jako przedsiębiorcze. Czy jednak charakter jest najważniejszy w zarządzaniu swoim biznesem? O znaczeniu osobowości, płci...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 09-05-2017

Umowa o pracę lepsza niż zlecenie?

Przez wiele lat, gdy w Polsce z powodu sytuacji gospodarczej wiele osób borykało się z problemem bezrobocia, forma zatrudnienia była narzucana przez podmioty zatrudniające. Obecnie wraz z  poprawą sytuacji na...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 26-04-2017

Jak skutecznie się uczyć?

Skuteczne uczenie się zmniejsza wysiłek intelektualny, a jednocześnie ułatwia nabywanie nowych umiejętności. W jaki sposób przyswajać wiedzę, żeby uzyskiwać oczekiwane rezultaty i poradzić sobie na maturze? - wyjaśnia prof. Czesław...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 24-04-2017

Jak podejmować słuszne decyzje?

Prawie każde nasze działanie wiąże się z podejmowaniem decyzji. Nawet teraz: czy czytać dalej i być może dowiedzieć się czegoś na temat dokonywania wyborów, czy nie? Skoro nadal tu jesteś...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 17-03-2017

Oswoić architekturę

Jak urbanistyka i architektura kształtują społeczeństwo? W jaki sposób przestrzeń wpływa na ludzi? W niewielu miejscach widać to mocniej niż w Pałacu Kultury i Nauki - mówią Jola Starzak, kierownik...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 13-03-2017

Młodzież dzisiaj dorasta inaczej

Nie konto w banku, praca, prawo jazdy czy małżeństwo a mądrość życiowa i dojrzałość psychiczna są dla młodych oznaką dorosłości. Obok tradycyjnych ról społecznych wyłaniają się nowe kryteria, które zdaniem...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 24-01-2017

Synestetic design - nowy nurt projektowania

Czy lampa może pachnieć miętą? Tak, a nawet kardamonem czy talkiem. Balustrada może grać, komoda może mieć uszy, a termofor być wypełniony gryką - to tak zwane projekty synestetyczne angażujące...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 17-01-2017

W czym pomaga design thinking?

„Świetne pomysły nie rodzą się nagle w genialnych umysłach. Są wynikiem ciężkiej pracy wspomaganej przez zorientowany na człowieka proces twórczy, po którym następują cykle prototypowania, testowania i poprawiania” - tak...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 08-12-2016

Homo Multitaskus – automatyczny, selektywny robot wielozadaniowy

Mimo wybitnych zdolności analitycznych nie radzimy sobie ze zmiennością i złożonością świata. Nasze umysły nie nadążają za rozwojem nowych technologii. Wielozadaniowość, której się od nas wymaga, jest mitem. Czy Homo...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 01-12-2016

Quo Vadis, Pakistan? Radykałowie i przemoc wobec mniejszości

Zwolennicy radykalnego islamu coraz częściej dochodzą do głosu w targanym wieloma wewnętrznymi konfliktami Pakistanie. Ich narzędziem w walce z przeciwnikami staje się tzw. prawo o bluźnierstwie. Coraz częściej jest ono...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 01-12-2016

Sztuczna inteligencja w rekrutacji i planowaniu kariery

We współczesnym świecie biznesu i ekonomii sukces odnoszą firmy, które potrafią znaleźć, zatrzymać i dobrze wykorzystać potencjał pracowników. Znalezienie ludzi z odpowiednimi kwalifikacjami i potencjałem to duże wyzwanie. Pracodawcy coraz...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 25-11-2016

Quo vadis, Pakistan? Rząd kontra armia

Pakistan jako państwo nuklearne, uwikłane w przewlekły konflikt z Indiami, permanentnie zagrożone bezpośrednim przejęciem steru władzy przez armię, poważnie dotknięte działalnością grup terrorystycznych i oskarżane o wykorzystywanie zbrojnych aktorów pozapaństwowych...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 17-11-2016

To nie koniec telewizji

Nawet w dobie internetu pozostaje skutecznym medium, ale czy w przyszłości też tak będzie? Telewizja. O perspektywach jej rozwoju mówi prof. Mirosław Filiciak, kierownik School of Ideas Uniwersytetu SWPS. Nie ma...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 16-11-2016

Czy sukcesy i porażki mają wpływ na nasze kolejne osiągnięcia?

Charles R. Snyder wykazał, że przywołanie w pamięci niepowodzenia lub sukcesu z przeszłości ma wpływ na poziom nadziei na sukces jako stan, czyli przekonania o możliwości poradzenia sobie z aktualnymi...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 14-11-2016

Jak działa marka naśladująca?

Zakupy to rutynowa czynność. Okazuje się jednak, że nasze mechaniczne zachowanie w sklepie prowadzi do licznych pomyłek. Dlaczego podczas zakupów mylimy podobne produkty? Czy jesteśmy świadomi istnienia marek naśladujących? Naukowcy...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 02-11-2016

Ludzka natura oszczędzania

Chociaż wysokość zarobków Polaków i wskaźnik PKB stopniowo rosną, tylko nieco ponad 46 proc. Polaków odkłada jakiekolwiek środki finansowe. W jaki sposób oszczędzamy? Czy cechy osobowości determinują naszą zdolność do...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 26-10-2016

Święta, popkultura i marketing

Według badań przeprowadzonych przez CBOS w 2013 roku aż 72 proc. Polaków sprzeciwia się komercjalizacji świąt. Mimo to wielu z nas celebruje je w popkulturowym klimacie. Co rządzi naszymi rytuałami...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 20-10-2016

Optymista optymiście nie równy

Kto jest najbardziej zadowolony ze swojego życia? Ryzykant? Optymista Ostrożny, czy Optymista Globalny? Dr Agnieszka Czerw, psycholog z Uniwersytetu SWPS w Poznaniu przeprowadziła badanie, w ramach którego wyodrębniła pięć typów...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 17-10-2016

Test soli dla szefa

Profesor Mark Snyder, psycholog społeczny z University of Minnesota, zażartował kiedyś, że nie chciałby mieć takiego szefa, który soli potrawy przed spróbowaniem. Jaki związek ma solenie dań ze stylami zarządzania?...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 16-10-2016

Nowe imię nienawiści: hejt

Co czwarta osoba korzystająca z internetu padła ofiarą hejtera, a ponad 11 proc. użytkowników przyznaje się do obraźliwego komentowania innych ludzi, zjawisk i wydarzeń – tak wynika z badań SW Research...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 10-10-2016

Ortoreksja – czy można jeść (za) zdrowo?

Dbanie o odpowiednią dietę jest pozytywnym zjawiskiem. Dzięki zdrowym posiłkom czujemy się lepiej, mniej chorujemy, dłużej cieszymy się dobrym samopoczuciem. Czasem bywa jednak tak, że troska o zdrową dietę zamienia...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 22-09-2016

Jak przeciwdziałać krótkowzroczności?

Czy Twoje dziecko czyta wieczorem przy złym świetle? Czy siada zbyt blisko telewizora? Na pewno spotkaliście się z opiniami o wpływie tych czynników na rozwój krótkowzroczności (miopii). Ale kolejne badania...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 08-09-2016

Czy na co dzień się boimy?

Wysoki odsetek obywateli nie czuje się bezpiecznie w naszym kraju, wynika z ogólnopolskiego badania opinii o bezpieczeństwie i zagrożeniu przestępczością, przeprowadzonego przez CBOS w kwietniu 2016 roku. Lęk społeczny przed...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 06-09-2016

Młody Werter na Snapchacie

Wolność, sprawiedliwość, patriotyzm, braterstwo, solidarność i tolerancja – między innymi te fundamentalne wartości i pojęcia poznają uczniowie z lektur szkolnych. Czy niezmienny od lat kanon literatury przedstawia je w sposób...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 01-09-2016

Skąd się biorą innowacje?

wywiad z dr Karoliną Charewicz-Jakubowską – Nie uczymy dzieci i młodzieży współpracy i stawiania pytań problemom. Nie pokazujemy im, że warto ryzykować. W zamian zaszczepiamy w nich dużo zwątpienia, lęku przed...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 29-08-2016

Simplicity Designer poszukiwany, czyli o zawodach przyszłości

Kim chcesz zostać, kiedy dorośniesz? Wśród dzieci do 10 roku życia odpowiedź na to pytanie nie zmieniła się od kilkudziesięciu lat. Sportowiec, strażak, inżynier, astronauta, lekarz i nauczyciel – według...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 16-08-2016

Eyetracking – czy te oczy mogą kłamać?

wywiad z Mateuszem Zarembą Na której półce w sklepie umieścić produkt, by konsument go nie przeoczył?  Gdzie na stronie internetowej powinno znaleźć się logo, aby było widoczne dla użytkowników? Odpowiedzi...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 15-08-2016

Jak chronić prawa autorskie?

Co zrobić gdy ktoś publikuje w sieci zdjęcie naszego autorstwa jako własne? Jakie są prawne konsekwencje popełnienia plagiatu? Kiedy można bezpłatnie korzystać z materiałów znalezionych w internecie? – tłumaczy dr...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 21-07-2016

Nie rób z siebie bohatera!

Masz poczucie winy? Nie dotrzymałeś obietnicy? Postaw się w roli ofiary! Badania Kurta Graya i jego współpracowników pokazują, że inni ludzie oceniają nasze winy jako mniejsze, jeśli widzą w nas...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 05-07-2016

Czy prawników można zrozumieć?

Każdy ma prawo do sądu. Ma prawo bezpłatnie dowiedzieć się, dlaczego dany organ administracji rozstrzygnął sprawę w taki, a nie inny sposób. Tymczasem większość obywateli nie rozumie treści wyroków i...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 26-06-2016

Po co nam psychodietetyk? Wywiad z Bożeną Borutą-Gojny

Zdrowie nie jest nam dane raz na zawsze. Możemy jednak zapobiec niekorzystnym zmianom. „Wystarczy” prowadzić odpowiedni styl życia, stosować zasady zdrowego odżywiania i regularnie uprawiać sport. To nie jest jednak...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 20-06-2016

Pierwsza w Polsce diagnoza polskich festiwali filmowych

Każdego roku w Polsce odbywa się około 90 festiwali filmowych. Jak wpływają na branżę i lokalną społeczność? Czy istnieją jakiekolwiek kryteria, pozwalające uznać festiwal za dobry? Między innymi na te...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 20-06-2016

Po co badania w biznesie? Wywiad z dr Ewą Jarczewską-Gerc

Biznes nie może obejść się bez badań. Jednak badania obejmujące wyłącznie deklaracje konsumentów nie mają racji bytu. Nie od dziś wiadomo, że ludzie mówią jedno, by za chwilę zrobić coś...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 16-06-2016

Przyszłość Europy w rękach Brytyjczyków

23 czerwca obywatele Wielkiej Brytanii będą decydować, czy ich kraj pozostanie w Unii Europejskiej czy z niej wystąpi. Wynik referendum może rozpocząć proces rozłamu wspólnoty albo wręcz przeciwnie – umocnić...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 10-06-2016

Żywa sztuka czy nauka?

Hodowla i zastosowanie kultur tkankowych, metody pracy z DNA i komórkami macierzystymi, komunikacja między bakteriami, koncepcje biowładzy i biopolityki, zwierzęta a biotechnologie – czym jest sztuka biologiczna sprawdziła Joanna Jeśman...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 08-06-2016

4 pokolenia na rynku pracy

Waszyngtońskie lotnisko im. Ronalda Reagana zaskakuje swoim podejściem do zatrudnienia. W punktach informacyjnych pracują osoby, które 80 lat już mają za sobą, jednak prezentowaną postawą i zaangażowaniem wciąż potwierdzają swoją...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 06-06-2016

Zapomniane karty z historii najnowszych stosunków polsko-chińskich

Choć Polska  leży daleko od Chin nasze związki wzajemne były o wiele bardziej znaczące dla Polski niż można by sądzić. W związku z planowaną wizytą Prezydenta ChRL Xi Jinpinga w...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 05-06-2016

Brexit może być prezentem dla Polski

23 czerwca Brytyjczycy zagłosują za wyjściem lub pozostaniem w Unii Europejskiej. David Cameron prowadzi kampanię mającą zachęcić do pozostania w Unii, ale wynik referendum jest niewiadomą. W przypadku zwycięstwa zwolenników...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 12-05-2016

Choroba afektywna dwubiegunowa... co o niej wiemy?

Zaburzenie afektywne dwubiegunowe jest chorobą stanowiącą ogromne wyzwanie dla pacjentów, pracowników służby zdrowia, członków rodzin osób chorych i społeczeństwa. Piętno oraz brak wiedzy o chorobie stanowią barierę w zapewnieniu chorym...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 07-05-2016

Zyski z naśladowania

Jeśli kelnerka powtarza słowa klientów to ma szansę na wyższe napiwki, a gdy ekspedientka w drogerii kopiuje gesty kupujących, to zarobi więcej - tak działa „efekt kameleona". Naukowiec z Uniwersytetu...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 19-04-2016

Rozwój nowych technologii a relacje międzyludzkie

Internet jak żadne inne medium wcześniej może doprowadzać do przeobrażenia myślenia o tym, co jest etycznie i moralnie dopuszczalne. W kontekście przeprowadzonych badań warto zwrócić szczególną uwagę na to, w...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 13-04-2016

Błąd robota – przesłanki odpowiedzialności

Działania robotów coraz bardziej uniezależniają się od nadzoru człowieka. Rozwój technologiczny będzie to zjawisko jedynie wzmagać. Maszyny stają się autonomicznymi jednostkami, które nie posiadają zdolności sądowej. Prawnicy na całym świecie...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 13-04-2016

Roboty uczestnikami ruchu drogowego

Ruch drogowy jest jednym z najlepszych przykładów złożoności problemu wykorzystania autonomicznych robotów w przestrzeni komunikacyjnej. Samosterujące samochody działają na podstawie algorytmów powiązanych z obowiązującymi regulacjami prawnymi. Czy to może prowadzić...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 17-03-2016

Transfer moralny

Ściskanie ręki z oszustem lub sam fakt siedzenia na krześle kłamcy sprawia, że ludzie czują się winni. Doktor Kendall Eskine wraz z zespołem na łamach Journal of Experimental Social Psychology...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 14-03-2016

Czy kobiety znają swoje prawa?

Wśród kobiet stopniowo wzrasta świadomość dochodzenia swoich praw. Świadczy o tym liczba  spraw wnoszonych o odszkodowanie z tytułu naruszenia równego traktowania w zatrudnieniu. W 2015 roku w Sądach Rejonowych toczyło...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 25-02-2016

Co dziś wpada w ucho młodym?

Muzyka to przekaz, który kształtuje styl życia młodzieży. Jakich gatunków muzyki słuchają dzisiaj młodzi ludzie? Czy utożsamiają się z ulubionymi artystami? Badanie przeprowadzone przez socjologa na Uniwersytecie SWPS potwierdza, że...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 23-02-2016

Oscary jako część amerykańskiej mitologii

Święto kina jest celebrowane w świetle fleszy, na czerwonym dywanie i w towarzystwie gwiazd. Czy złota statuetka to coś więcej niż tylko nagroda filmowa? Profesor Barbara Giza, filmoznawca oraz Kierownik...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 19-01-2016

Pieniądze rządzą nami już od dziecka

Sam widok pieniędzy lub chwilowy kontakt z nimi może wywołać u małych dzieci zachowania samolubne i antyspołeczne, ale jednocześnie zwiększyć ich wytrwałość i skuteczność przy pracy nad trudnymi zadaniami. Takie...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 15-12-2015

Presja medialna a akceptacja ciała przez nastolatków

Dziewczęta czują silniejszą presję ze strony mediów do zmiany swojego kształtu ciała oraz bardziej są z niego niezadowolone w porównaniu z chłopcami. A jednak to mężczyźni, silniej niż kobiety, dążą...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 15-12-2015

Motywator do nauki

Jak realizować swoje cele, gdy nasza motywacja często przypomina słomiany zapał? Jak się uczyć, aby osiągać lepsze rezultaty? Już od 2 listopada rusza projekt „Motywator” wspierający rozwój kompetencji poznawczych i...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 09-12-2015

Kino na duszę

„Spośród wszystkich dziedzin sztuki, kino ma największą moc oddziaływania na emocje. Filmy pozwalają nam nie tylko na spotkanie z własnymi emocjami, ale również zaakceptowanie ich w bezpiecznych warunkach” – mówi...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 03-12-2015

Jasnopis - aplikacja, która ocenia zrozumiałość tekstu

Krótkie zdania, prosty język. Tak powinien być skonstruowany komunikat. Grupa naukowców z Uniwersytetu SWPS i PAN opracowała aplikację Jasnopis, która wskazuje, czy tekst jest zrozumiały dla adresata. Zrozumiałe... jak akt prawny Wiele...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 14-10-2015

Czy „bycie eko” zależy od portfela?

Ekologia nie jest domeną najbogatszych. Proekologiczne postawy częściej prezentują osoby o średnim i niższym statusie materialnym, niż osoby zamożne – dowodzą wyniki badania psychologów z Uniwersytetu SWPS Katowice.  Badania studentów Czy status...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 07-10-2015

Pokolenie dopalaczy

Są czwartą najczęściej stosowaną przez młodzież używką. „Kadzidełka", „artykuły kolekcjonerskie", „Cocolino" – większość osób zażywających nowe substancje psychoaktywne zna tylko ich nazwy marketingowe. Nie wie nic o składzie chemicznym czy...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 08-09-2015

Pamiątki są jak obecność najbliższych osób

Co może pomóc w radzeniu sobie z samotnością? Jak przetrwać bolesną rozłąkę? Pamiątki, fotografie bliskich osób i otrzymane prezenty mogą przywracać poczucie bezpieczeństwa i pewność siebie – wynika z badań...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 07-09-2015

Własne zasoby wsparciem w chorobie

Na raka płuc według danych WHO umiera rocznie około 1,4 mln ludzi. To jeden z nowotworów o najwyższej śmiertelności wśród mężczyzn, jak również od niedawna wśród kobiet w Polsce. Jak...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 27-08-2015

(Nie) utonąć w konsumpcji

"Kolekcjonuj i konsumuj" to współczesna odpowiedź kultury zachodniej na pytanie o szczęście. Satysfakcjonujące życie utożsamiane jest z szeroko pojętym konsumpcjonizmem, ten zaś stanowi fundament współczesnej "hedonomii" – gospodarki działającej tak...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 17-08-2015

Im wyższy dochód, tym mniejsza tolerancja

Najbardziej przyjaźni wobec obcokrajowców są Filipińczycy, a najmniej życzliwi Francuzi. Międzynarodowy zespół naukowców przebadał młodych ludzi z różnych kultur, aby sprawdzić, czym jest humanitaryzm i który kraj może się nim...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 24-06-2015

Proces transplantacji a rola psychologa

Zespół transplantologów ze Szpitala Klinicznego Dzieciątka Jezus w Warszawie przeprowadził 23 czerwca 2015 r. przełomowy zabieg pobrania i przeszczepienia nerki pomiędzy trzema obcymi parami. O społecznym znaczeniu tego medycznego przedsięwzięcia...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 13-04-2015

Z uprzedzeniami trzeba walczyć już w szkole

Dyskryminowana, zbuntowana i bezradna – tak często czuje się młodzież w gimnazjum. W tym wieku uczniowie tworzą pierwsze grupy i uczą się umiejętności społecznych. To właśnie wtedy należy identyfikować przejawy...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 23-03-2015

Reklama psuje nawyki żywieniowe

Kontakt młodych ludzi z reklamą powoduje, że częściej sięgają po słodkie napoje, a rzadziej po warzywa. Europejskie badania potwierdzają, że wiedza o mechanizmach działających w reklamie nie pomaga nastolatkom w...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 24-02-2015

Anoreksja wczoraj i jutro

Niezależnie od siebie w 1873 i 1874 roku Anglik William Whitney Gull i Francuz Ernest Charles Lasègue opisali przypadek anoreksji, jednak ich definicje różniły się. Lasègue opowiadał się za tym...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 23-02-2015

Ile waży informacja?

Czy informacja o znaczeniu przedmiotu może wpłynąć na oszacowanie jego ciężaru? Okazuje się, że tak. Pytania o ciężar wirtualnych danych zadali naukowcy z międzynarodowego zespołu, a wśród nich polscy psychologowie...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 22-01-2015

Gorzki smak sukcesu?

Co niesie za sobą uruchomienie własnej firmy? Jakie zmiany zachodzą w osobowości? Drugi wymiar przedsiębiorczości kobiet odkryła psycholog z Uniwersytetu SWPS, która w ramach badań dowiodła, że założenie biznesu wpływa...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 03-12-2014

Depresja pacjentów onkologicznych

Rozpowszechnienie depresji wśród pacjentów onkologicznych jest zdecydowanie wyższe niż w populacji generalnej. W zależności od umiejscowienia nowotworu oraz typu leczenia depresja dotyka od kilkunastu do nawet 40% pacjentów. Zaburzenia te...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 15-11-2014

Styl autopromocyjny kluczem do sukcesu kobiet

W kontekście ostatnich wyborów warto podkreślić, że kobietom bardziej niż mężczyznom przystoi autoprezentacja oparta na podkreślaniu swoich osiągnięć i pozytywnych cech. Kandydatki powinny były to wykorzystać w kampanii wyborczej zarówno...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 04-11-2014

Racjonalne decyzje wyborcze Polaków

Osoby, które mają łatwy dostęp do punktu wyborczego, interesują się w jakimś stopniu polityką i mają poczucie, że ich głos ma znaczenie – zdecydowanie chętniej biorą udział w głosowaniach w...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 29-10-2014

Niebezpiecznie zdrowa dieta

Ciągłe dbanie o prowadzenie zdrowego trybu życia i jedzenie właściwych posiłków może doprowadzić do obsesji. Jak upewnić się, czy dokładne sprawdzanie etykiet i staranny wybór artykułów spożywczych kwalifikuje się już...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 22-10-2014

W walce o motywację każdego dnia

Nasza głowa to podstawowe narzędzie osiągania celów. Zapewnia wszystko, co potrzebne do wzbudzenia chęci do działania, wytrwałości i skuteczności. Pamięć, uwaga, spostrzeganie są niezbędne by cokolwiek osiągnąć. Wymagają jednak szczególnych...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 16-10-2014

Czy ludzki umysł może odkryć prawdę?

Jeszcze do niedawna fundamentem nowożytnej nauki była teza sformułowana w XVII wieku przez Kartezjusza, że przedmiotem badań naukowych jest przyroda, a narzędziem tego badania ludzki umysł, zdolny do poznawania prawdy...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 06-10-2014

Psychologia zmiany, czyli na czym polegają relacje między ludźmi

Psychologia zmiany daje możliwość poznania prawidłowości zachowań w różnych wspólnotach ludzkich. Bez względu na to, czy chodzi o zakochaną parę, rodzinę, przedsiębiorstwo, partię polityczną czy też społeczność internetową, psychologia zmiany...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 23-09-2014

Z ręką na sercu jesteś bardziej wiarygodny

Położenie ręki na sercu może zwiększyć wiarygodność gestykulującego, a nawet wpłynąć na jego późniejsze zachowanie. Naukowcy z sopockiego wydziału Uniwersytetu SWPS opublikowali wyniki badań nad psychologicznymi konsekwencjami ucieleśnienia myślenia.

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 12-08-2014

Homo faber. Pracoholizm a efektywność i zdrowie pracowników

Przyczyny niskiej efektywności lub przerywania pracy z powodów zdrowotnych mogą wynikać z wielu czynników. Najczęściej wskazuje się na nadmierne obciążenie pracą, brak zdolności do radzenia sobie ze stresem, natomiast rzadziej...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 30-07-2014

Inteligencja emocjonalna

Gdzie tkwi sekret ludzkiego szczęścia? Jak żyć, aby osiągnąć powodzenie w pracy zawodowej i stworzyć szczęśliwą rodzinę? W ostatnich latach uwaga psychologów skupiła się znaczeniu inteligencji emocjonalnej. O tym, komu...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 03-06-2014

Dlaczego pies szczeka, czyli psychologia zwierząt

Psychologia zwierząt jest dziedziną nauki, która kształtuje w sposób prawidłowy relacje człowieka ze zwierzęciem. Podnosi jakość tych kontaktów dając zrozumienie wzajemnych potrzeb i zasad komunikacji. Obejmuje także polepszanie funkcjonowania między...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 20-05-2014

Edukacja chroni konsumentów

Polscy konsumenci są podobni do kupujących z całego świata. W taki sam sposób reagują na bodźce marketingowe i sprzedażowe takie jak cena, opakowanie czy reklama. Ludzie mają taki sam system...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 20-11-2013

Warszawa da się lubić

Jaką osobowość ma Warszawa? Czy stolica jest kobietą? Jak stosunek do symboli miasta wpływa na chęć przebywania w nim? Grupa studentów psychologii ekonomicznej z SWPS, pod opieką prof. Andrzeja Falkowskiego...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 22-06-2013

4 tysiące powodów, aby studiować psychologię

Jeśli lepiej rozumiemy ludzi, to skuteczniej rozwiązujemy problemy i łatwiej zmieniać nam świat na lepsze. Według badań przeprowadzonych we Francji, kompetencje psychologiczne znajdują zastosowanie w 4 tysiącach zawodów. Zapraszamy na...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 03-06-2013

Radykalizm wpływa na logikę

Silne przekonania wpływają na sensowność myślenia. Autorytarne poglądy i wiara w teorie spiskowe najbardziej sprzyjają błędom w logicznym myśleniu. Osoby o radykalnych poglądach, bez względu na ich treść, popełniają innego...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 14-02-2012

Porażka w kryzysie bardziej dotkliwa

Badacze z sopockiego wydziału Uniwersytetu SWPS sprawdzili, czy doświadczenie sukcesu lub porażki w dobie kryzysu gospodarczego ma związek z samooceną pracownika oraz z oceną kandydatów rekrutowanych do pracy. O badaniu W badaniu...

Czytaj więcej

Blog popularnonaukowy 14-01-2012

Od traumy do nowotworu

Istnieje związek między zapadalnością na chorobę nowotworową a doświadczeniem traumy. Badacze z Uniwersytetu SWPS Sopot udowodnili, że utrata bliskiej osoby jest tym zdarzeniem, które w życiu osób chorych na nowotwór...

Czytaj więcej