hr award color

logo uswps nazwa 3

Nauka i badania

 

Centrum Badań nad Traumą
i Kryzysami Życiowymi

 

 

 

 

 

 

Wydział Zamiejscowy w POznaniu


Krytyczne zdarzenia życiowe przynoszą cierpienie i ból, mogą prowadzić do zaburzeń psychicznych, depresji, apatii, lęku napadowego, lecz także do pogłębienia poczucia sensu i znaczenia życia, rozwoju duchowego i zmiany fundamentalnych przekonań na temat świata i samego siebie.

Główne zadania

Wpływ traumatycznych przeżyć na rozwój osobowości

Centrum prowadzi badania wśród osób, które doświadczają traumatycznych przeżyć w wyniku katastrofy, tragicznego wypadku, ciężkiej choroby czy utraty bliskiej osoby. W początkowym okresie zespół koncentrować się będzie na realizacji projektu „Poszukiwanie znaczenia i sensu życia oraz wzrost osobowy w następstwie traumy: badania prospektywne”, finansowanego z grantu NCN.

Badania o charakterze aplikacyjnym

Centrum zamierza prowadzić badania o charakterze aplikacyjnym, zwłaszcza w obszarze opracowywania i weryfikacji empirycznej skutecznych technik psychoterapii oraz pomocy psychologicznej dla osób, które doświadczyły traumy lub kryzysu życiowego.

Pierwsze tego rodzaju badanie zostało już przeprowadzone we współpracy z dr hab. Hanną Kubiak (UAM) oraz Niepubliczną Poradnią Psychologiczno-Pedagogiczną (działającą na Uniwersytecie SWPS w Poznaniu) i dotyczyło wykorzystywania technik narracyjnych w terapii grupowej dla rodziców młodzieży z zaburzeniami psychicznymi.

Nowe metody badawcze

Ważnym celem będzie także rozwój nowych metod badawczych, charakteryzujących się lepszą trafnością ekologiczną w obszarze badań dotyczących traumy i kryzysów życiowych niż dotychczas stosowane metody samoopisowe (kwestionariusze).

Od kilku miesięcy zespół intensywnie pracuje nad opracowaniem i doskonaleniem metodologii łączącej podejście jakościowe i ilościowe – niektóre elementy psychologii narracyjnej, interpretacyjnej analizy fenomenologicznej oraz badania treści przekonań nt. samego siebie i świata, a także dynamiki zmian tożsamości narracyjnej oraz fundamentalnych przekonań. Pierwsze rezultaty zostały przedstawione na II Konferencji Psychologii Jakościowej (Katowice, wrzesień 2015) oraz Konferencji Naukowej „Wartości i sens życia” (Poznań, wrzesień 2015).

Pracownicy Centrum

258 mariusz zieba

dr

Mariusz Zięba

psycholog, kierownik Centrum, interesuje się psychologią pozytywną oraz psychologią narracyjną

258 Izabela Kazmierczak

dr

Izabela Kaźmierczak

psycholog, psychoterapeuta poznawczo-behawioralny, pracownik Centrum

someone

dr

Katarzyna Markowska-Regulska

doktor nauk medycznych, psycholog, psychoterapeuta, pracownik Centrum

someone

mgr

Marta Boczkowska

psycholog, certyfikowany interwent kryzysowy, mediator oraz dyplomowany psychodietetyk, współpracownik Centrum

Realizowane projekty

Poszukiwanie sensu życia w następstwie traumy

Kierownik projektu: dr Mariusz Zięba
Pełna nazwa: Poszukiwanie znaczenia i sensu życia oraz wzrost osobowy w następstwie traumy: badania prospektywne
Dofinansowanie: 1 209 650 zł (konkurs SONATA BIS 3 NCN)

Badania przeprowadzone w ramach projektu mają dostarczyć nowej wiedzy na temat tego, jak różne sposoby rozumienia i opowiadania o bolesnych przeżyciach wpływają na rozwój osobowości.

Celem naukowym projektu jest lepsze zrozumienie roli narracji w procesie rozwoju osobowości po traumatycznym wydarzeniu, w tym przede wszystkim wzrostu potraumatycznego oraz kształtowania się i/lub rekonstrukcji poczucia sensu i znaczenia życia.

Problematyka projektu jest bardzo ważna ze względu na coraz większe narażenie ludzi na różnego rodzaju traumatyczne przeżycia, od katastrof i wypadków, po ważne straty osobiste. Badania zrealizowane w projekcie będą badaniami prospektywnymi, co umożliwi uzyskanie danych dotyczących globalnego poczucia sensu życia, a następnie jego zmiany pod wpływem traumatycznego zdarzenia, a przede wszystkim czynników sprzyjających tej zmianie.

Wyniki badań dostarczą nowej wiedzy o dużym znaczeniu teoretycznym, która może znaleźć liczne zastosowania w praktyce, zwłaszcza w opracowaniu nowych metod wspierania osób, które doświadczyły wydarzeń traumatycznych.


Centrum tworzą psychologowie łączący pasje naukowe z chęcią udzielania skutecznej pomocy osobom doświadczającym traumy i kryzysów życiowych. Wierzymy, że prowadzone przez nas badania przyniosą nową i użyteczną wiedzę na temat tego, jak efektywnie wspierać ludzi w procesie adaptacji potraumatycznej.

dr Mariusz Zięba, kierownik Centrum

Planowane projekty

Rozwój osobowości w wyniku krytycznych zdarzeń życiowych

Kierownik projektu: dr Izabela Kaźmierczak

Celem projektu jest identyfikacja i zrozumienie mechanizmu leżącego u podstaw rozwoju osobowości (dezintegracji pozytywnej) po doświadczeniu krytycznego zdarzenia życiowego. W kontekście tym analizowane są uwarunkowania, rola oraz sam proces narracyjnej reinterpretacji znaczenia nadawanego zdarzeniu.

Badania dotyczą osób, które doznając kryzysu życiowego i trudności w samodzielnym poradzeniu sobie z nim (w stanie dezintegracji negatywnej), zgłosiły się po pomoc psychoterapeutyczną. Projekt zakłada, że specyfika psychoterapii polegająca m.in. na włączeniu krytycznego zdarzenia życiowego do historii życia oraz nadaniu mu sensu w szerszym kontekście sprzyja reinterpretacji znaczeniowej krytycznego zdarzenia życiowego, a przez to rozwojowi osobowości. U podstaw projektu leży założenie, że dzięki „intensyfikacji" procesu przejścia od dezintegracji negatywnej do pozytywnej możliwe jest zaobserwowanie całego mechanizmu w perspektywie czasu przyjętego w projekcie.

Rola elastyczności psychicznej w procesie radzenia sobie lekarzy ze śmiercią pacjenta

Kierownik projektu: dr Katarzyna Markowska-Regulska

Celem projektu jest zbadanie, jak personel medyczny radzi sobie ze śmiercią pacjenta, a przede wszystkim jaką rolę pełni elastyczność psychiczna. Analizie poddane zostanie również znaczenie wcześniejszych doświadczeń traumatycznych, przede wszystkim tych związanych z odejściem członka rodziny.

Wykonywanie zawodu lekarza wymaga dużego zaangażowania i ciągłej odpowiedzialności za ludzkie życie. Lekarze, pielęgniarki i inni członkowie personelu medycznego są w swojej pracy narażeni na stres, związany z towarzyszeniem pacjentowi w cierpieniu i umieraniu.

Pojęcie elastyczności psychicznej jest podstawowym pojęciem w Terapii Akceptacji i Zaangażowania (ACT), w której nadrzędnym celem terapeutycznym jest zwiększenie psychologicznej elastyczności klienta (psychological flexibility), a cel ten realizuje się poprzez połączenie strategii terapeutycznych opartych na mindfulness i akceptacji ze strategiami bezpośredniej modyfikacji zachowania. Elastyczność psychologiczna to, według ACT, zdolność pelnego doświadczania "tu i teraz" oraz kontynuowania lub zmiany zachowania w zależności od tego, czy służy ono osiągnieciu celów zgodnych z osobistymi wartościami (Hayes i in., 1999). Elastyczność psychiczna to zdolność do skutecznego działania w zgodzie z własnymi przekonaniami i oczekiwaniami, niezależnie od występujących myśli, emocji i doznań cielesnych. Poziom elastyczności psychicznej ma prawdopodobnie znaczny wpływ na wykonywanie obowiązków zawodowych przez lekarza, przede wszystkim w sytuacjach trudnych, takich jak utrata pacjenta.

Narracja w rozwoju duchowym jednostki w następstwie traumy

Kierownik projektu: mgr Marta Boczkowska

Zgodnie z założeniami Tedeschiego i Calhouna (2006, 2013) rozwój duchowy rozumiany jest jako rezultat głębokiego poznawczego zaangażowania jednostki w reinterpretację rozumienia siebie i świata po doświadczeniu traumy. Celem projektu jest analiza roli i właściwości narracji w tym procesie.

Kontakt

Uniwersytet SWPS, Wydział Zamiejscowy w Poznaniu
ul. gen. T. Kutrzeby 10, 61-719 Poznań
e-mail: mzieba@swps.edu.pl

Drukuj