logo uswps nazwa 3

Uczelnia

Cała Polska żyje sukcesem Igi Świątek, która w sobotę pokonała Amerykankę Sofię Kenin w finale French Open w Paryżu. Zwycięstwo tak młodej i niedoświadczonej zawodniczki w turnieju wielkoszlemowym było wielkim zaskoczeniem zarówno dla środowiska sportowego, jak i dla samej tenisistki, która startowała z 54. pozycji w rankingu WTA (Women’s Tennis Association).

Po wielkiej wygranej Iga Świątek tłumaczyła, jak dużą rolę w tych zawodach odegrało odpowiednie nastawienie psychiczne. W wywiadach wielokrotnie podkreślała, ile zawdzięcza swojej psycholog Darii Abramowicz, absolwentce psychologii klinicznej i psychologii sportu na Uniwersytecie SWPS.

O pracy psychologa sportowego rozmawiamy z Aleksandrą Pogorzelską – psychologiem, trenerem i coachem pracującym w sporcie i biznesie.

Kim jest psycholog sportu i jakie jest jego zadanie?

Aleksandra Pogorzelska: Psycholog sportu to specjalista, który zajmuje się sferą mentalną sportowca. Razem z zawodnikiem pracuje nad tym, żeby zoptymalizować i polepszyć te umiejętności, które sportowiec już ma. Chodzi w szczególności o koncentrację, kontrolę emocji, sposoby radzenia sobie ze stresem, prowadzenie dialogu wewnętrznego czy budowanie pewności siebie. Te wypracowane wspólnie z psychologiem umiejętności na pewno pomogły Idze Świątek zdobyć mistrzostwo.

Komentatorzy zwracają uwagę na świetne przygotowanie mentalne Igi Świątek. Rzadko zdarza się, aby psycholog towarzyszył tak młodemu sportowcowi podczas wszystkich meczów. Jaką rolę odgrywa obecność trenera mentalnego podczas zawodów?

W przypadku Igi Swiątek mamy specyficzną, lecz zarazem optymalną sytuację, ponieważ pani Daria Abramowicz miała fantastyczną okazję spędzić z Igą Świątek kilkaset dni w roku. Zazwyczaj współpraca wygląda trochę inaczej – psycholog jest na zgrupowaniach i niektórych zawodach, ale i to nie jest zasadą ani koniecznością. Styl pracy pani Darii przyniósł fantastyczne rezultaty, ale znam też wielu dobrych psychologów, którzy stosują inne strategie, czyli pojawiają się tylko na obozach i wybranych meczach lub pracują gabinetowo, i również są skuteczni. W przypadku Igi Świątek i Darii Abramowicz obserwujemy nowy sposób współpracy – miejmy nadzieję, że będzie to nowy trend – cieszyłabym się, jeśli psycholog mógłby pracować ze sportowcem więcej niż kilkanaście czy kilkadziesiąt dni w roku.

Daria Abramowicz współpracuje z Igą Świątek od początku zeszłego sezonu i efekty tej pracy są imponujące. Jedną z technik, jakie wprowadziła psycholożka, było stworzenie Idze systemu schematów zachowań w określonych sytuacjach. Czy są uniwersalne sposoby na poprawę koncentracji?

Bardzo ważne jest dopasowanie techniki do potrzeb i możliwości sportowca. Trzeba bardzo dobrze obserwować zawodnika, zrobić z nim szczegółowy wywiad, zobaczyć, jakie ma potrzeby i co jest dla niego wyzwaniem. Dobry psycholog to ktoś, kto rozejrzy się i zobaczy, co sportowiec już ma – bo tak naprawdę sportowiec jest ekspertem od samego siebie – a potem będzie wspólnie z nim dopasowywał techniki narzędzi do jego możliwości, doświadczeń i umiejętności. Dla jednego zawodnika słuchanie spokojnej muzyki przed wyjściem na kort może być uspokajające, u innego sprawdzi się heavy metal lub wręcz przeciwnie – cisza i odcięcie się od wszystkich bodźców.

Iga Świątek w tym roku skończyła liceum i zdała maturę. Jest najmłodszą mistrzynią French Open od 1990 r., kiedy to zawody wygrała 17-letnia Monica Seles. Jak zadbać o wytrzymałość psychiczną tak młodego człowieka?

Aby dojść do takiego mistrzostwa jak Iga, bardzo ważne jest stopniowe wprowadzenie zmian, powoli testując różne rozwiązania i sprawdzając, co działa najlepiej. Trzeba wyzbyć się oczekiwań i skupić na dobrym wykonaniu swojej pracy. Jeżeli zawodnik cały czas myśli np. o sponsorach, rodzicach, problemach – to nie jest w stanie skoncentrować na tym, co jest w danym momencie najważniejsze. Życie Igi Świątek to nie tylko kort – Iga cały czas się uczy, zachowuje w życiu równowagę, balans, ale jednocześnie ma też psychiczny spokój. Jest to wypracowane podczas długoterminowej strategii działania, która pozwala jej w tym momencie być tylko na korcie Rolanda Garrosa i zrobić jak najlepiej swoją robotę. Jest przygotowana, bo razem ze swoją psycholog wypracowała strategię i skupia się na tym, co jest tu i teraz. I to jest zasługa treningu mentalnego pani Darii Abramowicz.

Trening mentalny to bardzo złożony program. Jest w nim dużo elementów, które trzeba poukładać w spójny system, dopasowany do danego zawodnika. Iga w sposób mistrzowski koncentruje się na danej chwili, na zagraniu, na odbiorze i krok po korku posuwa się do przodu. Ona nie myśli o tym, co będzie za 2 minuty ani o tym, co było 2 minuty temu. To jest efekt naprawdę ciężkiej pracy psychologa i zawodnika nad sferą mentalną.

Sukces Igi Świątek to oczywiście ogromny sukces dla polskiego sportu. Coraz więcej sportowców mówi, że głowa to nieraz 80–90% pracy. Wytrzymałość psychiczna staje się kluczowym elementem, który może przeważyć o zwycięstwie. A trening mentalny przydaje się nie tylko w sporcie – stosujemy go w biznesie, wpływa na jakość naszego życia i umiejętne budowanie balansu zawodowo-osobistego.

Aleksandra Pogorzelska

 

Daria Abramowicz ukończyła nie tylko psychologię kliniczną na Uniwersytecie SWPS, lecz także studia podyplomowe z psychologii sportu. Na czym polega specyfika tych studiów i jak przygotowują do wykonywania tego zawodu?

Nasze studia z psychologii sportu są unikatem, jeżeli chodzi o Polskę. Uczęszczają na nie nie tylko sami psychologowie, lecz także całe środowisko sportowe. Na sali wykładowej mamy psychologów, trenerów, działaczy sportowych, rodziców, dyrektorów szkół sportowych, zawodników wyczynowych. Na studiach patrzymy na psychologię sportu w bardzo holistyczny sposób i zachęcamy do tego, żeby sięgać również do psychologii rozwojowej, psychodietetyki, fizjologii, teorii sportu. To dzięki temu nasi studenci mają szanse zobaczyć sport i zawodnika z różnych perspektyw.

Nasi wykładowcy pracują z kadrami narodowymi i zawodnikami z różnych dyscyplin. Na zajęciach dzielą się swoim doświadczeniem, wspólnie ze studentami analizują przypadki, z jakimi się spotkali, z perspektywy rodzica młodego sportowca, trenera, zawodnika, fizjoterapeuty czy dietetyka – i okazuje się, że taka analiza z różnych punktów widzenia daje o wiele więcej praktycznej wiedzy.

Najważniejsze jest holistyczne spojrzenie na karierę zawodnika. Czyli zastanawiamy się nad przypadkiem 7-latka, który zaczyna przygodę ze sportem – patrzymy na cały zarys jego kariery, aż do bycia seniorem i osiągnięcia największych sportowych sukcesów. Aby solidnie przetrenować tyle lat, niezwykle ważne są pozytywne aspekty, spojrzenie na to, czego zawodnik potrzebuje, jak budować tę karierę i ją równoważyć – nie da rady żyć tylko ciężkim treningiem i utrzymać motywację i zaangażowanie na odpowiednim poziomie. Nasze studia bardzo mocno koncentrują się na aspekcie pozytywnym, na wsparciu zawodnika w bardzo długiej drodze na szczyt.

Na studiach patrzymy na psychologię sportu w bardzo holistyczny sposób i zachęcamy do tego, żeby sięgać również do psychologii rozwojowej, psychodietetyki, fizjologii, teorii sportu. To dzięki temu nasi studenci mają szanse zobaczyć sport i zawodnika z różnych perspektyw.

Aleksandra Pogorzelska

 

Jakie jeszcze sukcesy odnoszą nasi absolwenci psychologii sportu?

Wśród naszych absolwentów jest obecny dyrektor ds. sportowych Polskiego Związku Piłki Siatkowej Dariusz Jaworowski. To niesamowity działacz, trener, który w ostatnich latach bardzo przysłużył się rozwojowi piłki siatkowej i rozwojowi naszej idei sportu pozytywnego. Nasi dwaj studenci – Bartek Ostasz i Damian Białek – założyli w Warszawie własny klub piłki nożnej. Klub nazywa się Ferajna i gra w nim około 400 dzieci z różnych dzielnic miasta. Fenomenem jest to, że psycholog pracuje tam w parze z trenerem – to się wciąż rzadko zdarza, a nasi studenci wypracowali właśnie taki model pracy z dziećmi. Naszym absolwentem jest Tomasz Kura, który prowadzi gabinet w Warszawie i zajmuje się piłką nożną oraz tenisem, pracuje z dziećmi, młodzieżą, rodzicami, trenerami. Mamy absolwentkę Natalię Pawelską, która pracuje w tej chwili z kadrą w Polskim Związku Łyżwiarstwa; Aleksandrę Zienowicz, która na co dzień pracuje z gimnastykami, zawodnikami sportów walki, żeglarzami; Ewę Serwotkę, która pracuje w Polskim Związku Tenisowym. Jest też Joanna Madej, która współpracuje z mistrzem świata, pilotem szybowcowym Sebastianem Kawą. Wielu z naszych absolwentów idzie do polskich związków sportowych i pracuje na poziomie kadry narodowej. To psychologowie, którzy cały czas się kształcą, certyfikują, rozwijają swoje kompetencje.

 

Heidtman

Aleksandra Pogorzelska – psycholożka pracująca w sporcie i biznesie, kierownik merytoryczny studiów podyplomowych na Uniwersytecie SWPS Psychologia sportu – w nurcie Sportu Pozytywnego. Organizuje szkolenia z zakresu umiejętności miękkich, w tym zajęcia w ramach autorskiej Akademii Coachingu oraz Akademii Lidera. Prowadzi także szkolenia motywacyjne, warsztaty z równowagi zawodowo-osobistej, efektywnej komunikacji, metod wyznaczania celów i strategii w organizacjach. Jest autorką programu talentowego Business Champion Development z udziałem mistrzów olimpijskich i trenerów sportowych oraz Business Strategy Program optymalizującego funkcjonowanie organizacji na wszystkich poziomach. Trenerka II klasy pływania. Wielokrotna medalistka Mistrzostw Polski w triatlonie i duathlonie. Przewodniczy Fundacji Sportu Pozytywnego. Jest współautorką idei Sportu Pozytywnego.