Wystawa „Tischner – doświadczenie” z udziałem Anny Dymnej i Piotra Schmidta

Serdecznie zapraszamy na oficjalne otwarcie nowego budynku Uniwersytetu SWPS w Krakowie, czyli akademicką Parapetówkę. Uroczystość zainauguruje wernisaż wystawy „Tischner. Doświadczenie” poświęconej myśli i dziedzictwu ks. prof. Józefa Tischnera, patrona krakowskiej filii naszej uczelni. Wydarzenie rozpocznie artystyczny prolog „Słowo i dźwięk”: fragmenty tekstów filozofa przeczyta Anna Dymna, a ich interpretację dopełnią jazzowe aranżacje w wykonaniu Piotra Schmidta. W ten sposób wspólnie dokonamy symbolicznego otwarcia przestrzeni akademickiej, która – podobnie jak filozofia ks. Tischnera – ma być miejscem dialogu i spotkania.

 

• godz. 18.00-19.00 (aula, III piętro) – „Słowo i dźwięk"; prolog do wystawy „Tischner. Doświadczenie” –czytanie performatywne tekstów ks.J. Tischnera: Anna Dymna, oprawa muzyczna do wydarzenia: Piotr Schmidt (trąbka) i Gabriel Niedziela (gitara) w jazzowych aranżacjach;
• godz. 19.00 (aula, II piętro) - wernisaż wystawy „Tischner. Doświadczenie” oraz oprowadzanie kuratorskie po wystawie z udziałem Kazimierza Tischnera, młodszego brata ks. Józefa Tischnera oraz prezesa Stowarzyszenia „Drogami Tischnera” dr Bernadety Cich – kuratorki wystawy.

Na początek: muzyka & słowo

Wydarzenie rozpocznie wyjątkowy prolog artystyczny zatytułowany „Słowo i dźwięk”, który rozpocznie się o godz. 17.30. W interpretacji Anny Dymnej zabrzmią fragmenty tekstów ks. Józefa Tischnera, a ich brzmienia dopełnią jazzowe muzyczne aranżacje w wykonaniu Piotra Schmidta. Połączenie literatury filozoficznej z muzyką ma wprowadzić uczestników w atmosferę refleksji i dialogu – wartości, które stanowiły fundament myśli ks.Tischnera.

Goście:

 

Anna Dymna

Polska aktorka teatralna i filmowa, jedna z najbardziej rozpoznawalnych postaci polskiej sceny artystycznej. Od wielu lat związana jest z krakowskim Starym Teatrem, gdzie stworzyła wiele wybitnych ról. Poza działalnością artystyczną aktywnie angażuje się w pomoc społeczną. Jest założycielką i prezeską Fundacji Mimo Wszystko, która wspiera osoby z niepełnosprawnościami intelektualnymi i organizuje liczne projekty integracyjne oraz kulturalne. Za swoją działalność artystyczną i społeczną otrzymała wiele nagród i odznaczeń.

 

Piotr Schmidt

Czołowy trębacz polskiego jazzu, kompozytor, producent i wydawca. Absolwent i doktor Akademii Muzycznej w Katowicach, adiunkt na Wydziale Jazzu PANS w Nysie. Laureat licznych nagród, w tym Grand Prix oraz tytułu najlepszego solisty na Getxo Jazz Festival 2010. Współpracował z wybitnymi artystami polskiej i światowej sceny jazzowej, m.in. Aaronem Parksem, Mino Cinelem, Walterem Smithem III, Leszkiem Możdżerem, Adamem Bałdychem, Krzysztofem Herdzinem, Michałem Urbaniakiem i Janem Ptaszynem Wróblewskim. Lider zespołów i autor projektów muzycznych. Wydał 19 autorskich albumów, w tym „Tribute to Tomasz Stańko” oraz „Komeda Unknown 1967”. Od lat obecny w czołówce rankingu Jazz Top magazynu „Jazz Forum” – Trębacz Roku 2023 i 2025. Jego album „Hearsay” został czterokrotnie uznany za „Najlepszy Album Jazzowy 2023 roku”, a „Ether” (2025) – dwukrotnie za „Najlepszy Jazzowy Album 2025 roku”, w tym przez „Jazz Forum”.

 

Gabriel Niedziela

Gitarzysta jazzowy, absolwent Akademii Muzycznej w Katowicach. Laureat prestiżowych nagród na międzynarodowych konkursach, m.in. I miejsca w Międzynarodowym Konkursie Gitarowym im. Jarosława Śmietany w Krakowie (2017), II miejsca w konkursie „Guitar City” w Warszawie (2007), wyróżnienia w Międzynarodowym Konkursie Improwizacji Jazzowej w Katowicach (2010) oraz II miejsca w Novum Jazz Festival w Łomży (2013). Otrzymał także Nagrodę Specjalną w I Międzynarodowym Konkursie Gitarowym im. Jarka Śmietany w Krakowie (2015). Wykładowca akademicki, prowadzi klasę gitary jazzowej w Akademii Muzycznej im. Krzysztofa Pendereckiego w Krakowie. Lider autorskiego kwintetu, od lat aktywnie koncertuje, współpracując m.in. z zespołami „Michał Urbaniak Band”, „Jacek Kochan Quartet”, „Joachim Mencel Quintet”, „Jacek Niedziela–Meira – Bassville Trio” oraz „Piotr Schmidt Quintet”. Regularnie zapraszany do projektów czołowych muzyków polskiej sceny jazzowej.

Wizualna podróż do świata ks. Tischnera

Wystawa „Tischner – doświadczenie” to nowoczesna, multimedialna opowieść o życiu i filozofii wybitnego myśliciela XX wieku, filozofa, kapłana i nauczyciela akademickiego. Ekspozycja została zaprojektowana jako doświadczenie, które łączy sztukę, filozofię i technologię, zapraszając odwiedzających do osobistego spotkania z jego wizją świata. Monumentalna instalacja składa się z 9 przestrzennych form, które symbolicznie przedstawiają kluczowe wątki filozofii Tischnera, m.in. refleksję nad wartościami, ideę solidarności czy filozofię spotkania. Zamiast tradycyjnej narracji muzealnej twórcy proponują widzom interaktywną podróż, w której grafika i multimedia budują atmosferę refleksji i dialogu.

Ważnym elementem ekspozycji będą materiały audiowizualne pozwalające doświadczyć samej postaci Tischnera – odwiedzający będą mogli usłyszeć jego głos, poznać sposób mówienia czy też zobaczyć charakterystyczną gestykulację i uśmiech. Wystawa przybliża również wątki biograficzne oraz pokazuje obecność księdza-filozofa w kulturze i debacie publicznej.

Wystawa skierowana jest szczególnie do osób, które nie miały wcześniej styczności z twórczością ks. Tischnera. Dzięki nowoczesnej formie instalacji i narracji wizualnej, ekspozycja pozwala w przystępny sposób odkryć jego myśl oraz wartości, które były jej fundamentem: dialog, solidarność i troskę o drugiego człowieka.

Aktywne doświadczenie filozofii

Józef Tischner przez całe życie budował mosty między różnymi środowiskami i nurtami umysłowymi. Krakowska siedziba filii naszej uczelni nosi imię tego polskiego myśliciela. Po włączeniu Wyższej Szkoły Europejskiej im. ks. Józefa Tischnera w struktury Uniwersytetu SWPS, zdecydowaliśmy się zachować imię jej patrona. Przekaz Tischnera, jego filozofia człowieka i solidarności koresponduje z wartościami akademickimi.

Dialog i obecność. O bohaterze wystawy

Ks. Józef Tischner urodził się 12 marca 1931 r. w Starym Sączu. Wychował się w Łopusznej, gdzie jego ojciec był kierownikiem szkoły. Tam, w atmosferze łączącej wiejską prostotę z inteligenckimi wartościami, kształtowało się jego dzieciństwo i młodość. Mimo że początkowo rozpoczął studia prawnicze na Uniwersytecie Jagiellońskim, szybko zdecydował się pójść za głosem powołania i wstąpił do seminarium. Święcenia kapłańskie przyjął w 1955 r. W kolejnych latach rozwijał się jako filozof – najpierw studiując w Warszawie, później w Krakowie, gdzie obronił doktorat u prof. Romana Ingardena. Zajmował się głównie fenomenologią i filozofią wartości. Współpracował z „Tygodnikiem Powszechnym” i miesięcznikiem „Znak”, a jego praca duszpasterska – m.in. msze dla dzieci i homilie dla inteligencji – przyciągała szerokie grono wiernych.

W latach 70. i 80. stał się jedną z najważniejszych postaci życia religijnego i intelektualnego w Polsce. Związany z ruchem „Solidarność”, wygłosił pamiętną homilię Solidarność sumień, a jego Etyka solidarności ugruntowała jego pozycję jako moralnego autorytetu. Wykładał filozofię dramatu i pisał dzieła, które zyskały uznanie zarówno w kraju, jak i za granicą – m.in. „Świat ludzkiej nadziei”, „Myślenie według wartości”, „Spór o istnienie człowieka” i „Historia filozofii po góralsku”.

Za swoją działalność naukową i społeczną otrzymał liczne wyróżnienia, w tym doktoraty honoris causa Uniwersytetu Łódzkiego i Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Krakowie, a także Order Orła Białego. Mimo ciężkiej choroby nowotworowej, która odebrała mu głos, nie zaprzestał pisania. Jego ostatnie teksty były głęboko duchowe, skupione wokół miłosierdzia i rachunku sumienia. Zmarł 28 czerwca 2000 r. w Krakowie, a pochowany został w ukochanej Łopusznej.

Informacje organizacyjne

Wernisaż wystawy rozpocznie się o godz. 19.00. Po oficjalnym otwarciu odbędzie się oprowadzanie kuratorskie prowadzone przez dr Bernadettę Cich z udziałem Kazimierza Tischnera, brata ks. prof. Tischnera.

Wystawę będzie można oglądać do 4 czerwca 2026 roku w auli Uniwersytetu SWPS w Krakowie (Aleja Adama Mickiewicza 3). Część ekspozycji pozostanie na stałe w budynku uczelni, stając się elementem przestrzeni i codziennego życia akademickiego krakowskiej filii.

Ekspozycja inauguracyjna odbyła się 11 czerwca 2025 r. w Senacie RP, można było ją oglądać także w Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie, a potem również w innych miastach Polski.