hr award color

logo uswps nazwa 3

Nauka i badania
Wartość projektu: 81676

W 2010 roku liczbę Europejczyków, która doświadczyła depresji oszacowano na około 30 milionów i liczba ta wciąż rośnie. Połowa osób, które wymagają terapii nie ma dostępu do specjalistycznej opieki zdrowotnej lub jest narażona na długie oczekiwanie na pomoc i wysokie koszty. Czy terapia z wykorzystaniem Internetu może okazać się skuteczna? I czy może zapewnić pacjentom leczenie, które przy zachowaniu wysokiej jakości, byłoby mniej kosztowne.

 

projekt naukowy

Psychospołeczne determinanty


oraz konsekwencje zachowań siedzących

 

Jednostka realizującaUNI SWPS warszawa wydzial psychologii
Kwota dofinansowania81 676 PLN
Jednostka finansującancbir

Okres realizacji projektu: 2018-2019

 

O zdrowym trybie życia wiemy już dość dużo. Kolejne badania potwierdzają, że siedzący tryb życia sprzyja otyłości i wpływa negatywnie na stan psychiczny. Wszechobecność komputerów, tabletów i smartfonów pomnaża okazje do rezygnacji z aktywności fizycznej na rzecz godzin spędzonych przed ekranem. Szczególnie groźne jest to w przypadku dzieci, gdyż w dzieciństwie wytwarzają się nawyki zachowań. Dlatego bardzo ważna jest rola rodziców w odpowiednim zbalansowaniu czasu dziecka spędzanego przed ekranem i na aktywności fizycznej.

Opis projektu

Badaczka przeprowadziła meta-analizę badań, które pozwoliły na podsumowanie dotychczasowej wiedzy na temat związku ilości czasu spędzanego na siedząco z jakością życia, zarówno wśród dzieci, jak i osób dorosłych, oraz w populacji osób zdrowych i osób chorujących przewlekle. Badanie wykazało istnienie związku ilości czasu spędzanego na siedząco z jakością życia w domenie fizycznej, która określa jak bardzo zadowoleni jesteśmy z naszej sprawności fizycznej w codziennym funkcjonowaniu. Okazuje się, iż osoby które spędzają mniej czasu siedząc, są w znacznym stopniu bardziej zadowolone ze swojego zdrowia i samopoczucia fizycznego i zgłaszają mniej dolegliwości fizycznych. Co ważne zależność ta występuje zarówno wśród osób chorujących przewlekle jak i u osób zdrowych. Co więcej w populacji osób zdrowych ilość czasu spędzanego na zachowaniach siedzących związana jest również z obniżeniem jakości życia w domenie emocjonalnej oraz wyniku ogólnego, co oznacza, iż im więcej czasu spędza się siedząc tym niżej ocenia się jakość swojego życia i jest się mniej zadowolonym ze swojego funkcjonowania emocjonalnego czy samopoczucia psychicznego.

Wyniki badań

Dostarczenie informacji o występowaniu związku ilości czasu spędzanego na zachowaniach siedzących z naszym samopoczuciem, poziomem zadowolenia z życia i funkcjonowania zarówno emocjonalnego jak i fizycznego, skłania badaczy w kierunku poszukiwania modyfikowalnych czynników które mogą pomóc odpowiedzieć na pytanie: co pozwala ograniczać czas spędzany na zachowaniach siedzących?

Badania przeprowadzono wśród 879 dzieci oraz ich rodziców, wykazały, że dzieci deklarujące iż rodzice stosują względem nich ograniczenie czasu, jaki spędzają używając sprzętów ekranowych, związane jest ze spadkiem poziomu tkanki tłuszczowej u dzieci po upływie 7-8 miesięcy (Boberska, Horodyska i in., 2019). Dodatkowo badanie wykazało że dzieci w których otoczeniu domowym znajduje się więcej sprzętów ekranowych (telewizory, komputery, tablety, smartfony) spędzają większą ilość czasu używając sprzętów ekranowych siedząc, w konsekwencji czego charakteryzują się wyższym poziomem tkanki tłuszczowej po upływie 7-8 miesięcy.

Badaczka wykazała również, że ważną rolę w kreowaniu zachowań dzieci odgrywają stosowane przez mamę praktyki rodzicielskie (Boberska, Zarychta i in., 2020). Przede wszystkim rekomendowane powinno być stosowanie przez matkę praktyk rodzicielskich takich jak monitorowanie zachowań ekranowych dziecka oraz stymulacja dziecka do bycia aktywnym. Stosowanie praktyk rodzicielskich odgrywa istotną rolę zarówno dla zachowania dziecka (ilość czasu spędzanego przez dziecko na zachowaniach ekranowych oraz aktywności fizycznej) jak i obiektywnego wskaźnika masy ciała dziecka (BMI z-score).

Należy jednak pamiętać, że intensywne nakłanianie dziecka do jakiegoś rodzaju aktywności może wywoływać efekt reaktancji (tzw. oporu) i ostatecznie zwiększać prawdopodobieństwo pojawienia się zachowań niepożądanych. Efekt ten wykazany został w przeprowadzonym badaniu. Uzyskane wyniki wskazały, że stymulowanie przez matkę do bycia aktywnym związane jest zarówno z wyższym poziomem aktywności fizycznej dziecka jak i z większą ilością czasu spędzanego przez dziecko na zachowaniach ekranowych.

Zespół badawczy

258 mikolaj czesnik 

dr

Monika Boberska

kierownik projektu,  psycholog

BIOGRAM »

Publications

  • Boberska, M., Szczuka, Z., Kruk, M., Knoll, N., Keller, J., Hohl, D. H., & Luszczynska, A. (2018). Sedentary behaviors and health-related quality of life. A systematic review and meta-analysis. Health Psychology Review, 12, 195-210. https://doi.org/10.1080/17437199.2017.1396191
  • Boberska, M., Horodyska, K., Kruk, M., Knoll, N., Hohl, D. H., Keller, J., & Luszczynska, A. (2019). Parental strategies restricting screen use among children, screen home environment, and child screen use as predictors of child body fat: A prospective parent-child study. British Journal of Health Psychology, 24 , 298-314.https://doi.org/10.1111/bjhp.12354
  • Boberska, M., Zarychta, K., Knoll, N., Keller, J., Hohl, D. H, Horodyska, K., Kruk, M., & Luszczynska, A. (2020). Maternal practices and perceptions of child body mass status explain child energy expenditure behaviors and body mass. Journal of Behavioral Medicine. https://doi.org/10.1007/s10865-020-00138-1
  • Kruk., M, Zarychta, K., Horodyska, K., Boberska, M., Scholz, U., Radtke, T., & Luszczynska, A, (2019). What comes first, negative emotions, positive emotions, or moderate-to vigorous physical activity? Mental Health and Physical Activity, 16, 38-42. https://doi.org/10.1016/j.mhpa.2019.03.002
  • Zarychta, K., Banik, A., Kulis, E., Boberska, M., Radtke, T.,Chan, C. K. Y., Lobczowska, K., &Luszczynska, A. (2020). Do parent-child dyads with excessive body mass differ from dyads with normal body mass in perceptions of obesogenic environment? Nutrients, 12, 2149.doi:10.3390/nu12072149

Jednostka kordynująca

Dział Badań Naukowych i Projektów

Dyrektor: Piotr Matejek
tel. 22 517 99 21
e-mail: badania@swps.edu.pl
poniedziałek-piatek: 9.00-16.00

Lokalizacja

ul. Chodakowska 19/31, 03-815 Warszawa
pokoje 408, 409, 410

Wyszukaj projekt

Projekty - Typ
Projekty - Dyscyplina
Projekty - Jednostka organizacyjna
Projekty - Kierownik
Projekty - Instytucja finansująca
Projekty - Status
Projekty - Okres realizacji